پیوه ژن

انقلاب ‌های دارویی

سالروز کشف پنی‏سیلین توسط «الکساندر فلمینگ»، بهانه‌ای شد برای آشنایی با داروهای برتر تاریخ که جان میلیاردها انسان را در جهان نجات داده‌اند

نویسنده : مهسا کسنوی | روزنامه‌نگار

معلوم نیست اگر بسیاری از داروها کشف نمی‌شدند، شیوع بیماری‌ها در این سال‌ها چقدر سرکش و خطرناک‌تر شده بود. سوم سپتامبر(دیروز)، سالگرد کشف پنی‌سیلین توسط «الکساندر فلمینگ» دانشمند برجسته انگلیسی است. دارویی که تاکنون جان میلیون‌ها نفر را نجات داده ‌است. به ‌همین مناسبت به معرفی داروهای برتر تاریخ که جان میلیاردها انسان را در جهان نجات داده‌اند، می‌پردازیم.
واکسن آبله چه ‌سالی؟ 1798
اگرچه واکسن‌ها از نظر فنی دارو نیستند اما نوعی داروی پیشگیرانه محسوب می‌شوند. بیماری آبله به عنوان یکی از بدترین تهدیدات بشریت شناخته می‌شده است. در گذشته این بیماری به ‌اندازه سرطان یا بیماری قلبی کشنده بود و بیش از 10 تا 20 درصد از جمعیت را می‌کشت اما به لطف توسعه واکسن در قرن نوزدهم و با کشف واکسن آبله، این بیماری یکی از اولین بیماری ‌هایی بود که از روی کره‌زمین محو شد. امروزه ریشه‌کنی آبله به عنوان یکی از بزرگ ترین دستاوردهای بشریت تلقی می‌شود.
مورفین چه‌ سالی؟ 1827
مورفین اولین ‌بار توسط داروساز آلمانی «فردریش سرتورنر» در اوایل دهه 1800 کشف شد و تنها دو دهه بعد، استفاده از آن توسعه یافت. کشف و استفاده از مورفین همچنین به نسل جدیدی از داروهای کنترل درد منجر شد که امروزه حتی می‌توان برخی از آن‌ها را بدون نسخه ازداروخانه‌ها خریداری کرد.
آسپرین چه سالی؟ 1899
زمان کشف آسپرین، این باور عمومی وجود داشت که با اثر روی سیستم عصبی مرکزی، درد را تسکین می‌دهد اما امروزه، ما می‌دانیم که کاربرد آن بسیار فراتر از مدیریت ساده درد است و معمولاً به عنوان رقیق کننده خون برای کمک به پیشگیری از بیماری ‌قلبی و سکته تجویز می‌شود.
انسولین چه سالی؟ 1922
افراد مبتلا به دیابت پیشرفته قادر به تولید مقادیر کافی انسولین نیستند، هورمونی که در تبدیل قند به انرژی نقش دارد. قبل از ظهور انسولین در سال 1922، به بیماران گرسنگی داده می شد تا علایم بیماری را از بین ببرند. انسولین راه را برای درمان‌های جایگزین هورمونی هموار کرده و جان بی شماری از بیماران مبتلا به دیابت را نجات داده است.
داروهای شیمی‌درمانی چه سالی؟ 1940
گاز خردل که در اصل به عنوان یک سلاح در جنگ‌ جهانی اول استفاده می شد، یکی از اولین عوامل شیمی درمانی بود که برای درمان سرطان استفاده شد. در بسیاری از تحقیقات ثابت شد که گاز خردل سلول‌های سرطانی را می‌کشد اما به ‌طور قابل ‌توجهی به سلول‌های سالم هم آسیب می‌رساند. طی چند دهه بعدی، پیشرفت‌هایی در شیمی‌درمانی ایجاد شد و داروهای متعدد با مکانیسم‌های اثر متفاوت منجر به بهبود چشمگیری در بقای بیماران و کاهش میزان مرگ و میر شد.
پنی سیلین چه سالی؟ 1942
پنی سیلین اولین بار در سال 1928 کشف شد اما در سال 1942 استفاده شد. تخمین زده می‌شود که پنی سیلین بین 80 تا 200 میلیون زندگی را نجات داده است و بدون کشف و اجرای آن، 75 درصد از مردم امروز زنده نبودند. این دارو برای درمان بسیاری از بیماری ها مانند ذات الریه و مخملک و همچنین عفونت‌های گوش، پوست و گلو استفاده شده است.
واکسن فلج ‌اطفال چه سالی؟ 1955
فلج اطفال، یک بیماری ویروسی است و زمانی یکی از علل اصلی معلولیت در جهان بود. از زمان معرفی واکسن در سال 1955، این بیماری تقریباً از همه نقاط جهان ریشه کن شده است.
واکسن کروناچه سالی؟ 2020
اپیدمی کرونا از اواخر سال 2019 از شهر ووهان چین شروع شد و کم‌کم تمام دنیا را درگیر خود کرد و به یک معضل جهانی تبدیل شد. با کشف واکسن کرونا در سال 2020، بزرگ‌ترین رویا و امید بشر برای پایان ‌دادن به بحران این بیماری تبدیل به واقعیت شد و کرونا به مرز کنترل رسید.
منابع این بخش: proclinical.com، سلامت ‌نیوز